Gözde Et Yürümesi Kendiliğinden Geçer mi? Tarihin Işığında Bir Bakış Tarihçi olarak her zaman geçmişin izlerini bugünün bedeninde aramayı sevmişimdir. Çünkü insan bedeni, yalnızca biyolojik bir yapı değil; zamanın, kültürün ve toplumsal değişimin taşıyıcısıdır. Gözde et yürümesi — tıpta “pterjiyum” olarak adlandırılan bu durum — ilk bakışta basit bir göz rahatsızlığı gibi görünebilir. Ancak tarih boyunca göz, bilgelik, kader ve kutsallıkla ilişkilendirilmiş bir organdır. Bu yazıda, “Gözde et yürümesi kendiliğinden geçer mi?” sorusuna yalnızca tıbbi bir cevap aramakla kalmayacak; aynı zamanda onu tarihsel dönüşümler, toplumsal inançlar ve modernleşmenin insan bedeni üzerindeki etkileriyle birlikte ele alacağız. Antik Dünyada Göz: Bilgelik ve…
Yorum BırakKategori: Makaleler
Döşemelik Kumaş Çeşitleri: Salonun Ruhunu Taşıyan Gizli Kahramanlar Kapının önüne ayakkabıları bırakırız ama günün telaşını çoğu zaman koltuğun üstüne bırakırız. O koltuk—yani onun üzerindeki kumaş—sessizce karşılar bizi: kahve dökülür, film maratonu yapılır, kediler tırmalar, misafirler hayran kalır. Döşemelik kumaş sadece bir “kaplama” değildir; evin ritmini, konforunu ve karakterini taşır. Gel, birlikte bu gizli kahramanın dünyasına, geçmişinden geleceğine uzanan samimi bir keşfe çıkalım. Kökenler: Saray tezgâhlarından şehir dairelerine Döşemelik kumaşın hikâyesi, elle kurulan tezgâhlarda başlıyor. Osmanlı’da kadife, şönil ve jakarlı dokumalar yalnızca ihtişamı değil, dayanıklılığı da simgeliyordu. Sanayi Devrimi’yle mekanik tezgâhlar devreye girdi; Jacquard mekaniği karmaşık desenleri “programlanabilir” kıldı. Bugün ise…
Yorum BırakGörmenin Bedeli: Göz Hastanesi Muayene Ücreti Ne Kadar? Siyaset bilimi, yalnızca yasaları ya da ideolojileri değil, gündelik hayatın en basit sorularının arkasındaki güç ilişkilerini de inceler. “Göz hastanesi muayene ücreti ne kadar?” sorusu, ilk bakışta basit bir ekonomik merak gibi görünse de aslında toplumsal eşitsizliklerin, sağlık politikalarının ve iktidarın görünmeyen yüzünün aynasıdır. Görmek, insani bir ihtiyaçtır; ama bu ihtiyacın bedeli her vatandaşa aynı şekilde yansımıyor. İşte bu noktada, siyaset bilimi bize şunu sorar: Görmenin hakkı kime ait, bedelini kim ödüyor? Sağlık Sistemi: Görmenin İktidarı Bir toplumda sağlık hizmetleri, yalnızca bir refah göstergesi değil, aynı zamanda bir iktidar alanıdır. Göz hastanelerindeki…
Yorum Bırak6 Hastalık İsmi Nedir? Küresel ve Yerel Perspektiflerden Sağlığa Dair Bir Yolculuk Bazen dünyaya farklı pencerelerden bakmak, bildiğimizi sandığımız konuları bile yeniden keşfetmemizi sağlar. Sağlık da tam olarak böyle bir alan. Kulağa basit gibi gelen “6 hastalık ismi nedir?” sorusu bile, aslında toplumların kültürel geçmişlerinden sağlık sistemlerine, bireysel deneyimlerinden küresel krizlere kadar uzanan çok katmanlı bir hikâye anlatır. Bu yazıda hem dünya genelinde hem de yerel düzeyde en sık karşılaşılan altı hastalığı ele alacak, onların farklı toplumlarda nasıl algılandığını ve bu algıların sağlığa yaklaşım biçimimizi nasıl şekillendirdiğini birlikte keşfedeceğiz. 1. Diyabet: Modern Yaşamın Sessiz Yoldaşı Diyabet, özellikle sanayileşmiş ülkelerde yaşam…
Yorum BırakGuaj Boyaya Vernik Atılır mı? Sanatın Mat Dokusundan Parlak Bir Tartışmaya Sanat tarihi boyunca ressamlar, eserlerinin kalıcılığını artırmak ve yüzeyini korumak için çeşitli yöntemler geliştirmiştir. Bu bağlamda “Guaj boyaya vernik atılır mı?” sorusu yalnızca teknik bir mesele değil, aynı zamanda sanat felsefesi, malzeme bilimi ve estetik anlayışın kesişiminde yer alan bir konudur. Bu tartışma, yüzyıllardır sanatçının “eseri sabitleme” arzusu ile “doğallığı koruma” isteği arasında süren bir denge arayışını temsil eder. Guaj Boyanın Tarihsel Kökeni Guaj boya (gouache), kökeni 16. yüzyıla kadar uzanan, su bazlı ve opak bir boya türüdür. Avrupa’da özellikle el yazması minyatürlerde, daha sonra afiş ve illüstrasyon sanatlarında…
2 YorumCemal Kamacı Kaç Kere Nakavt Olmuştur? Farklı Bakış Açılarıyla Bir Şampiyonun Hikayesi Bazı sorular sadece sayılara dair değildir; ardında bir insanın, bir dönemin ve bir toplumun hikâyesi yatar. “Cemal Kamacı kaç kere nakavt olmuştur?” sorusu da bunlardan biri. Bu yazıda yalnızca rakamlardan değil, o rakamların ardındaki anlamlardan, erkeklerin ve kadınların bu konuya nasıl farklı baktığından, sporu nasıl algıladığımızdan söz edeceğiz. Çünkü boks sadece yumrukların değil, bakışların da çarpıştığı bir arenadır. Cemal Kamacı Kimdir? Türkiye’nin Yumruğu, Halkın Şampiyonu 1943 doğumlu Cemal Kamacı, Türk boks tarihinin efsane isimlerinden biridir. Kariyeri boyunca Avrupa’da ve Türkiye’de ringe çıkarak ülkesini temsil etmiş, 1970 yılında Avrupa…
2 Yorum10 Çeyrek Altın Adı Nedir? Tarihin Işığında Bir Değerin Yolculuğu Bir tarihçi olarak geçmişin izlerini sürerken, kimi zaman paranın metaldeki yankısını, kimi zaman da toplumların değer anlayışında bıraktığı izleri görmek beni derinden etkiler. Altın, binlerce yıldır sadece bir maden değil; bir inanç, bir güven ve bir gelenek sembolüdür. Özellikle çeyrek altın, Anadolu’nun düğünlerinden bayramlarına, miras bölüşümlerinden hatıralarına kadar uzanan köklü bir kültürel hikâyenin kahramanıdır. Peki, 10 çeyrek altın adı nedir? Bu sorunun yanıtı, aslında biriktirilen servetten çok, kuşaklar boyunca aktarılan bir toplumsal belleğin içindedir. Altının Toplumdaki Yeri: Güvenden Ritüele İnsanlık tarihinin en eski para biçimlerinden biri olan altın, her dönemde…
2 Yorum20 Kişiye Ne Kadar Tavuk Gider? Farklı Bakış Açılarıyla Derinlemesine Bir Analiz Bir sofrada 20 kişi varsa, ilk akla gelen sorulardan biri de şudur: “Acaba ne kadar tavuk almalıyım?” Bu sorunun cevabı göründüğü kadar basit değil. Çünkü miktarı sadece matematiksel hesaplarla değil, kültürel alışkanlıklar, toplumsal beklentiler ve hatta cinsiyet temelli bakış açıları da belirler. Gelin bu konuyu farklı gözlüklerle ele alalım ve birlikte en doğru cevaba ulaşalım. Erkeklerin Bakışı: Veri, Ölçü ve Hesap Erkeklerin çoğu için mesele gayet nettir: Kişi başı ortalama tüketimi hesapla, çarp 20 ile, sonucu al. Bu yaklaşımda amaç, israf etmeden yeterli miktarı belirlemektir. Peki bu hesabı…
2 YorumKurtga Ne Demek? Dil, İktidar ve Toplumsal Düzenin Görünmeyen Çatışmaları Bir siyaset bilimci için kelimeler yalnızca dilin araçları değil, iktidarın ve toplumsal düzenin taşıyıcılarıdır. “Kurtga ne demek?” sorusu ilk bakışta basit bir dilbilimsel merak gibi görünse de, aslında kurumların, ideolojilerin ve vatandaşlık anlayışının nasıl şekillendiğini tartışmaya açar. Bir kelimenin anlamı, kökeni ve kullanım biçimi, toplumların kendilerini nasıl tanımladığını, kimleri içeri aldığını ve kimleri dışarıda bıraktığını gösterir. Bu yazıda “kurtga” kavramını, güç ilişkileri bağlamında çözümlemeye çalışacağız. Dil ve İktidar: “Kurtga”nın Politik Çerçevesi Dildeki her kelime, belli bir tarihsel sürecin ve güç ilişkisinin ürünüdür. Kurtga kelimesi halk arasında kimi bölgelerde yabancı, sert…
2 YorumGöğsün Tam Ortasında Ağrı Neden Olur? Tarihten Günümüze Bir İnsanlık Hikâyesi Göğsün tam ortasında hissedilen ağrı, yalnızca bir tıbbi belirti değil, insanlığın tarih boyunca üzerinde düşündüğü, korktuğu ve anlam yüklediği bir deneyimdir. Kalp, göğsün merkezinde yer alır; bu yüzden bu bölgedeki ağrı, hem bedensel hem de duygusal bir uyarı olarak algılanmıştır. Antik çağlardan günümüze kadar göğüs ağrısı, ölümle yaşam arasındaki ince çizginin sembolü olmuştur. Hipokrat’tan modern tıbba kadar uzanan süreçte, göğüs ağrısı kimi zaman “kalbin çığlığı”, kimi zaman “ruh sıkışması” olarak tanımlandı. Bugün ise bilim, bu ağrının ardındaki nedenleri çok daha net açıklayabiliyor; fakat bu durum, onun taşıdığı varoluşsal anlamı…
2 Yorum